"...në lidhje me këtë univers shqiptar që merr format e një labirinti,
nuk mund të merret guximi të shtrohen pyetje qoftë edhe të thjeshta në pamje,
pa patur bindjen që përgjigja mund të trondisë dhe të rrëzojë një ndërtesë të tërë të të menduarit,
një sistem të tërë të ngritur mbi bazën e paragjykimeve ose të vrojtimeve të ngutura"
.
Dashur padashur, historia imponohet vetvetiu si çelës i çdo misteri, si një sumum njohjeje objektive dhe jashtëpersonale meqënëse përfaqson tretjen shumëshekullore të fateve individuale dhe të qëllimeve kolektive – pavarësisht se me anë të saj, historianët shqiptarë të të gjitha kohrave « kanë justifikuar çka kanë dashur ». Sidoqoftë, ajo shërben vetëm si lëndë e parë, si një ind i dendur i cili përmbyll në strukturën e tij hermetike një varg pyetjesh të mbetura prej kohësh pa përgjigje bindëse : nga vijnë Shqiptarët ? përse pjesa më e madhe e tyre përqafoi fenë myslimane ? përse ata ishin të fundit që u shkëputën nga perandoria otomane ? përse ata shkëmbyen Republikën me Monarkinë e Zogut ? si mundi një grusht komunistësh të marrë pushtetin brenda tre vjetëve ? ç’don të thotë « nacional-komunizmi » i Hoxhës ? përse komunizmi mundi të rrënjosej kaq thellë në vendin e Shqiponjave ? Cilët janë përbërësit e përzierjes « magjike » që shëndrron një kardiolog të zot në burrë Shteti, një komunist model në babain e Demokracisë, një ikonë tê përgjëruar në tabelë qitjeje ? përse Kosovarët ishin të fundit që braktisën Jugosllavinë në agoni ? për ç’arësye shoqëria postkomuniste zgjodhi si mënyrë mbijetese ekonominë e nëndheshme të trafiqeve, të krimit të organizuar ose të korrupsionit ?

Thursday, January 24, 2008

Gamarra, Karemë - Poeti-fëmijë

Të uroj…
.
.
.Po të uroj dit’ kadifé,
.
.Iris, zambak edhe luleshegë,
.
.Një ditë me gjethe dhe me degë,
.
.Një ditë dhe më pas një ditë të re.
.
.
.Një ditë gruri, një ditë vreshte,
.
.Një ditë fiqsh edhe muskat,
.
.Një ditë rrushi delikat,
.
.Një ditë pëllumbash, turtulleshe.
.
.
.Të uroj ditën diamant-hënë,
.
.Zefir edhe porcelan,
.
.Një ditë lila dhe jargavan,
.
.Një ditë mëndafshi, e imja nënë.
.
.
.Edhe më pas, një ditë më tepër,
.
.Të lehtë, të lehtë, një ditë më shumë,
.
.Deri në fund të dashurisë lumë
.
.Një agim dhe më pas një agim tjetër.
.
.
.Pasi kjo ndjenjë për ty o nanë,
.
.Nuk mundet të shterrojë kurrë
.
.Sikundër dridhje uji në gurrë,
.
.Sikunder qielli, deti i paanë…
.
.
.
.Çanta ime
.
.
.
.Çanta ime, mijra arom’ erë.
.
. Çanta ime mban erë mollë,
.
.Libër, bojë edhe gomë,
.
.Dhe të gjithë lapsat ngjyrë ylberë.
.
.
.Çanta ime erë portokalle,
.
.Hallvë edhe lëkurë lope,
.
.Erëra të mira të çka ne hamë,
.
.Dhe të objekteve prej cope.
.
.
.Fiku, rrushi edhe arra,
.
.I ëmbli mjaltë, e arta letër,
.
.Guaca e detit, e lules fara,
.
.Një copë dru nga barka e vjetër.
.
.
.Kauboj edhe caraca,
.
.Shkumësa dhe karamel,
.
.Grimca letrash dhe kërcaca,
.
.Zara të mbushura me qiell.
.
.
.Flokët e gjata të mamasë,
.
.Faqja e butë e babës tatë,
.
.Mëngjeset e lagura me vesë,
.
.Trëndafil dhe çokollatë
.
.
.
.Pierre Gamarra (lindur në Tulon 1919). Gazetar, shkrimtar dhe dramaturg francez. Origjina baske dhe oksitane e prindërve ndihet fort në veprën e tij të dendur. Bashkëpunon me shumë revista letrare dhe shkruan për të vegjël dhe të rritur. Librat e tij njihen në mjaft vende të botës.
.
Poezitë u shqipëruan nga Xixa
.
.
.
.
.Macja dhe dielli
.
.
.Macja hapi sytë
.
.Dhe dielli u fundos
.
.Macja mbylli sytë
.
.Dhe dielli u burgos.
.
.
.
.
.Ja përse në terr
.
.Kur macja hap sytë
.
.Shoh në errësirë
.
.Dy gaca diell-dritë.
.
.
.
.
.
.E dua mamanë
.
.
.E dua tim’ motër
.
.Për sytë e kaltër,
.
.E dua tim vëlla
.
.I çiltër sa ska,
.
.E dua dhe babanë
.
.Zemër e paanë,
.
.Edhe nuk mund
.
.Sigurisht jo
.
.Të them përse
.
.E dua mamanë.
.
.Bile habitem
.
.Në se pyetem,
.
.Pasi e dua
.
.sa edhe veten.
.
.A nuk është nëna
.
.Një diell-ndjenjë
.
.Që na ushqen
.
.Motrën, vëllain,
.
.Mua dhe babain?
.
.
.
.Moris Karemë (Maurice Carême, Wavre 12 maj 1899 – Anderleht 13 janar 1978) Poet belg i gjuhës franceze. I lindur në gjirin e një familjeje më se modeste, fillon të shkruajë në moshën 15 vjeç. Mesues dhe më pas shkrimtar me kohë të plotë, pas një periudhe të parë futuriste, i kthehet një poezie të thjeshtë me frymëzim nga jeta e zakonshme. Vepra e tij është përkthyer në një varg gjuhësh dhe e çmuar nga mjediset letrare.
.
Poezitë u shqipëruan nga Xixa

2 comments:

N.Ago said...

Ç'urime të këndshme!...

Drita said...

Pershendetje!

Poezite e shqiperuara jane vertet te bukura.

Urime "Xixes" per prurjen e tyre ne shqip.

 
Përjetësisht të Panjohur